Inicjatywa modernizacji jednego z oddziałów Klinki pojawiła się kilka lat temu. Najpierw wprowadzono dość rewolucyjne zmiany w funkcjonowaniu ambulatorium i oddziałów, które znacząco skróciły czas oczekiwania pacjentów na zabiegi operacyjne. Można je było przeprowadzić bez kosztów ze strony Szpitala Uniwersyteckiego. Remont oddziału wymagał jednak pozyskania środków. W sukurs inicjatywie przyszło Krakowskie Stowarzyszenie im. Ludwika Rydygiera, które podjęło się roli społecznego komitetu wspierania modernizacji budynku, dzięki czemu pozyskano środki i przeprowadzono inwestycję. W znacznej mierze środki te pochodziły od osób i firm prywatnych, którym poprawa jakości ochrony zdrowia w Krakowie i Małopolsce leży na sercu.

Uroczyste otwarcie oddziału odbyło się w czwartek, 13 października 2011 roku.

Kolejnym etapem modernizacji Kliniki jest przebudowa i unowocześnienie bloku operacyjnego. Nowy blok operacyjny poszerzyłby możliwości wysokospecjalistycznego leczenia chirurgicznego i skojarzonego, którym na przeszkodzie stoją obecne ograniczone możliwości techniczne.





***

Pierwsza w Polsce katedra chirurgii została utworzona w Krakowie w roku 1779 w czasie reformy Akademii Krakowskiej przez Hugo Kołłątaja. Chirurgia, która do tej pory była domeną cyrulików i balwierzy stała się dziedziną nauki. Ta symbioza rzemiosła chirurgicznego i nauki uniwersyteckiej legła u podstaw krakowskiej szkoły chirurgicznej, której „kręgosłupem” była katedra chirurgii. Okres ten jest także istotny w aspekcie dziejów państwa polskiego od czasów panowania ostatniego króla polskiego Stanisława Augusta Poniatowskiego i zrywu narodowego w obronie niepodległości, jakim było powstanie kościuszkowskie poprzez okres rozbiorów oraz równie burzliwe lata do końca XX wieku. Tutaj też zrodziła się idea zjednoczenia chirurgów polskich w czasach rozbiorów, gdy szanse odzyskania niepodległości były prawie żadne.

Pierwszym profesorem nowoutworzonej katedry chirurgii został pijar Rafał Józef Czerwiakowski (1743-1816), którego nazywamy ojcem chirurgii polskiej. Funkcję tę pełnił do roku 1803. W ciągu 24 lat swojej działalności na tym stanowisku stworzył podstawy chirurgii klinicznej, a jego działalność w tej dziedzinie jest tematem wielu legendarnych opowieści. Następnie kierownikami katedry byli: Ludwik Bierkowski, Jan Mikulicz-Radecki, Ludwik Rydygier (budowniczy gmachu, w którym mieści się dzisiejsza klinika), Alfred Obaliński, Bronisław Kader, Maksymilian Rutkowski, Jan Glatzel, Tadeusz Popiela, Jan Kulig.

Dzisiaj I Katedra Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej i Gastroenterologicznej, UJCM jest wysokospecjalistycznym ośrodkiem medycznym prowadzącym działalność naukowo-badawczą, dydaktyczną i leczniczą. Obecnie struktura Katedry obejmuje 3 oddziały przedoperacyjne, w tym nowo oddany oddział chirurgii onkologicznej, oddział pooperacyjny, intensywnej terapii, śródoperacyjnej radioterapii i chemioterapii, chirurgii jednego-dnia oraz blok operacyjny składający się z 5 sal operacyjnych. Jedna z nich wyposażona jest w jedyny w Polsce sprzęt umożliwiający stosowanie śródoperacyjnej radioterapii. W Katedrze działają wysokospecjalistyczne pracownie endoskopii, ultrasonografii i Poradnia Wczesnej Diagnostyki i Leczenia Schorzeń Sutka, pracownia genoterapii, psychologii, informatyki i multimedialna oraz biuro przeszczepów.

Zakres prowadzonej działalności naukowo-badawczej obejmuje zagadnienia związane z chirurgią ogólną i onkologiczną, a szczególnie ze schorzeniami przewodu pokarmowego, problematyką nowotworów w aspekcie klinicznym oraz nauk podstawowych, a także całym zakresem schorzeń sutka oraz transplantologii. Pozostałe kierunki badań dotyczą wczesnej diagnostyki raka sutka, zabiegów odtwórczych w nowotworach piersi, zastosowania biopsji mammotomicznej stereotaktycznej oraz badań genetycznych w raku sutka. Prowadzone są również projekty służące udoskonaleniu technik teleinformatycznych znajdujących zastosowanie w medycynie.




Fot. Archiwum Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie